#424242

#bbbfac

Victor Delhez

Victor Delhez

Reflecties

16.10.2016 - 15.01.2017
Camouflage

Victor Delhez

Victor Delhez (Antwerpen, 1902 – Argentinië, 1985) geldt als één van de belangrijkste houtsnijders uit het abstract modernisme in België. Als grote vriend van Michel Seuphor begint hij met expressionistische gravures die in de eerste nummers van Het Overzicht gepubliceerd worden. Omstreeks 1923 evolueert hij naar abstract werk, maar zet zijn oeuvre vanaf zijn vertrek naar Argentinië in 1925 voort in een magisch realistische stijl. Hij komt terug tot de abstracte graveerkunst in 1948 en 1963, en zet daarna zijn figuratief werk voort.

In Vlaanderen is vooral het symbolisch georiënteerd werk van Delhez bekend en gewaardeerd. Het FeliXart Museum werpt in een selectief overzicht het licht op zijn pionierswerk en worsteling met abstracte kunst.

Overzicht

Bagatellino's

Pionier

Overzicht

Antwerpse avant-garde

Aan het begin van de jaren 20 leverde Delhez figuratieve linosnedes aan voor de eerste reeks nummers van Het Overzicht, het in Antwerpen uitgegeven avant-gardetijdschrift rond Michel Seuphor en Jozef Peeters. Voor Het Overzicht gaf hij, samen met Maurits Lambrechts 10 Vlaamsche Koppen uit, waarvan de inleiding afkomstig was van Seuphor.
Op 17 december 1925 verruilde Delhez Europa voor Zuid-Amerika en vestigde zich in Buenos Aires. Hij zou slechts sporadisch terug naar België komen. Tijdens de overtocht creëerde hij abstracte foto’s; een artistiek procedé dat hij enkele jaren bleef exploreren. Voor de Zuid-Amerikanen gold hij als één van de pioniers van de modernistische fotografie. In 1927 werd een reeks van abstracte en constructivistische schetsen en aquarellen tentoongesteld tijdens de door Seuphor georganiseerde Soirées de l’esprit nouveau in de Parijse galerij Au Sacre du Printemps. Delhez, op dat moment een doorgedreven modernistische kunstenaar, hield in die periode contact met Argentijnse avant-gardisten. Eind jaren 20 creëerde hij de Muzikales, een technisch hoogstaande reeks uitgevoerd met een toonburijn, waarbij hij met behulp van tussentonen een ongeëvenaarde diepte- en ruimtewerking realiseerde. Niet veel later begon Delhez expressieve figuratieve composities te ontwerpen op literaire thema’s en maakte zodanig een eind aan zijn eerste abstracte fase.

Bagatellino's

Persiflage van het abstracte

Aan het begin van de jaren 30 zette Delhez met zijn composities voor Les Fleurs du Mal van Charles Baudelaire – de reeks waarmee hij definitief doorbrak in Buenos Aires – een voorlopig punt achter de abstractie. De technische evolutie van lino- naar houtsnede en ten slotte houtgravure werd in deze jaren verder gezet. Hij begon met het creëren van figuratief-realistische en surrealistische illustraties. In 1939 werd hij als professor in de grafische technieken benoemd aan de universiteit van Cuyo de Mendoza, waar hij veel invloed uitoefende op verschillende generaties jonge kunstenaars.  De productie uit de jaren 1930 werd gekenmerkt door eclecticisme, samen met een behoudsgezinde terugkeer naar de traditionele figuratieve kunst.
Ondanks zijn felle afwijzing van de abstracte stijl, creëerde Delhez in 1952 de Bagatellino’s: een reeks opgebouwd met abstracte, kubistisch en surrealistische beeldelementen. In de ironische recuperatie van deze abstracte vormentaal, vond Delhez een manier om de abstractie te persifleren. De Bagatellino’s werden hetzelfde jaar reeds tentoongesteld in Buenos Aires en Mendoza, waar ze met gemengde gevoelens werden onthaald.

Pionier

tweede generatie abstracten

In 1959 reisde Delhez af naar Europa om er, na een verblijf in Italië, in Antwerpen onder meer deel te nemen aan de ophefmakende tentoonstelling De eerste abstrakten in België – Hulde aan de pioniers, ingericht door de G58-Hessenhuisgroep. Hoewel Delhez gedurende deze periode nog steeds fel gekant was tegen de moderne kunst, nam zijn belangstelling voor de abstractie – niet geheel ontoevallig – terug toe. Delhez werd namelijk in 1963 door Seuphor opgenomen in de catalogus De abstracte schilderkunst in Vlaanderen, het overzichtswerk van abstracte kunst in België.  Hoewel Delhez’ voorrang bij de eerste golf van abstractie moeilijk te bewijzen viel, speelde hij voor de tweede golf zeker een pioniersrol. Hij begon tijdens deze periode opnieuw abstracte werken te creëren, die hij onderwierp aan experimenten met kleur. In zijn meest experimentele gravures drukte Delhez verschillende kleurplaten over elkaar. Hiermee verkreeg hij een lyrisch abstract beeld, waarbij ook een druktechnische evolutie zichtbaar werd.
In al deze bewegingen rondom de abstractie zien we een verfijnde kunstenaar aan het werk die op een heel individuele manier uiting geeft aan zijn worsteling met de ideeën van de avant-garde. Ondanks zijn complexe verhouding met de abstractie, kan Delhez beschouwd worden als één van de meest begaafde modernistische grafici van de 20ste eeuw.